هیدرونفروز جنینی

هیدرونفروز جنینی چیست و چگونه تشخیص داده میشود؟

هیدرونفروز جنینی یا در اصطلاح عوام ورم کلیه به اتساع لگنچه کلیه جنین اطلاق میشود .راه تشخیص آن از طریق سونوگرافی جنین میباشد. اهمیت آن با افزایش سن حاملگی بیشتر میشود،مثلا وجود هیدرونفروز جنینی در 36 هفتگی حاملگی مهمتر از وجود آن در 15 هفتگی میباشد.

شیوع  و شدت هیدرو نفروز جنینی چقدر است؟
شیوع آن بر طبق مقالات بین نیم تا چهار درصد جنینها گزارش شده است.در جنینهای پسر بیشتر دیده میشود و در 20 تا 40 درصد مواقع دوطرفه است.قطر لگنچه زیر 4 میلی متر طبیعی است اگر قطر لگنچه کلیه بین 5 تا 10 میلی متر باشد شدت هیدرونفروز خفیف ،بین 10تا 15 میلی متر متوسط و بالای 15 میلی متر شدید میباشد.

علت هیدرو نفروز جنینی چیست؟
در مواردخفیف میتواند گذرا بوده و در حین حاملگی یا بعد از تولد برطرف شود . از علل مهم هیدرونفروز پایدار برگشت ادرار از مثانه به حالب و لگنچه کلیه ،انسداد در مسیر تخلیه ادرار،سیستم دوبلکس یا دوتایی مجاری ادرار،عدم قرارگیری کلیه در محل طبیعی خود میباشد.

اهمیت هیدرونفروز جنینی چقدر است؟
هرچند که در مواردی هیدرومفروز گذرا میباشد ولی وجود موارد زیر اهمیت آن ونیاز به پیگیری  را بیشتر میکند :
1/کاهش مایع آمنیوتیک
2/گزارش کاهش ضخامت کورتکس یا پارانشیم کلیه در سونوگرافی جنینی
3/همراهی با اتساع حالب
4/همراهی با اتساع مثانه و شکل غیر طبیغی مثانه در سونوگرافی جنینی
5/شدت هیدرونفروز
6/افزایش پیشرونده قطر لگنچه در دوران جنینی
7/دوطرفه بودن آن
8/جنس مذکر جنین
هیدرونفروز جنینی
آیا هیدرونفروزجنینی با مشکلات دیگر در جنین همراهی دارد؟
اگر هیدرونفروز جنینی همراه با کاهش حجم مایع آمنیوتیک باشد میتواند منجر به عدم تکامل ریه جنین شود.در موارد نادری همراهی با  کوچکی سر ،بیماری قلبی و سندرم داون گزارش شدهاست .

آیا اقدامات تشخیص یا درمان یا جراحی در دوران جنینی برای هیدرونفروز جنینی  وجود دارد؟
در صورت کاهش مایع آمنیوتیک ،کاهش شدید و دوطرفه قطر کورتکس کلیه احتمال نیاز به جراحی جنین وجود دارد ولی جراحی جنین فعلا در ایران انجام نمیشود و محدود به مراکز محدودی در دنیا میباشد.

آیا جنین مبتلا به هیدرونفروز باید سقط شود؟
در اکثر موارد نیازی به سقط نیست.و لی در صورت وجودموارد ذکر شده در بالا توصیه به پیگیری برای دریافت مجوز سقط میشود .

چه اقدامات بعد از تولد نوزاد باید انجام دهیم ؟
در صورت کم بودن مایع آمنیوتیک ما توصیه به زایمان در بیمارستان مجهز به بخش مراقبتهای ویژه نوزاد میکنیم. توجه به حجم و نحوه ادرار کردن نوزاد حائز اهمیت است .برطبق شدت هیدرو نفروز باید بین 24 ساعت تا یک هفته بعد از تولد اولین سونوگرافی سیستم ادراری انجام شود. در مواردی انجام آزمایش ادرار و شروع آنتی بیوتیک خوراکی با دوز کم برای پیشگیری از عفونت ادراری در صورت صلاحدید پزشک کودکان توصیه میشود.انجام ختنه در پسران در اولین فرصت توصیه میشود.
برطبق سونوگرافی بعد از تولد و شرایط نوزاد گاه نیاز به انجام عکس مثانه یا اسکن کلیه وجود دارد.

آیا هیدرونفروز جنینی قابل پیش بینی یا پیشگیری است؟
بجز مواردی که سابقه مشکل فوق در جنینهای قبلی خانم حامله وجود داشته باشد قابل پیش بینی نیست .هیچ گونه دارو یا غذایی برای پیشگیری وجود ندارد .

دکتر زهرا پورنصیری ،نفرولوژیست کودکان/مرداد1397

آدرس مطب

 تهران - یوسف آباد - خیابان جمال الدین اسدآبادی - خیابان سی و هفتم - پلاک ۳۰ (ساختمان پزشکان) - طبقه هم کف - واحد۱

  02188068541

09386282527 

آدرس ویزیت غیرحضوری

آدرس بیمارستان کودکان مفید

  تهران - خیابان شریعتی - نرسیده به میرداماد 

  0212641009-10 | کد پزشک:310

بیمارستان لقمان حکیم

  تهران - خیابان کارگر جنوبی - چهارراه لشگر- خیابان کمالی - خیابان مخصوص

  02155424230-5| کد پزشک : 157